Traktat o familiach i koligacjach
W kolejnym tomie „Biblioteki Genealogicznej” został opublikowany przez Marka Górnego,
pochodzący z początku XVIII wieku Traktat o familiach i koligacjach.
Jego autor, Jan Stanisław Jabłonowski (1669-1731), należał do ścisłych elit
społecznych i politycznych Polski przełomu XVII i XVIII wieku. Jako syn hetmana
wielkiego koronnego i kasztelana krakowskiego był od młodości związany z dworem króla
Jana III Sobieskiego, co znalazło wyraz nie tylko we wczesnym uzyskaniu urzędu
senatorskiego, ale też otrzymaniu za żonę rodzonej siostrzenicy królowej Marii
Kazimiery. Zajmował Jabłonowski wybitną pozycję w swoim środowisku, jemu też
przyszło witać na granicach Rzeczypospolitej nowego króla, Augusta II Wettina (1697).
Wkrótce awansował na województwo ruskie. W okresie konfliktów militarnych na początku
stulecia, kiedy doszło do abdykacji nowego monarchy, Jabłonowski był jednym z tych, któremu
szlachta zaproponowała koronę polską. Nie przyjął jej, ale poparł Stanisława
Leszczyńskiego, swego rodzonego siostrzeńca, w jego staraniach o tron. Po powrocie
Augusta II i odzyskaniu korony, choć się z nim oficjalnie pogodził, to jednak stale
prowadził wymierzoną przeciw Sasowi politykę, za co, w rezultacie, trafił do
więzienia — jak się miało okazać, aż na trzy lata. Wtedy napisał Traktat o
familiach i koligacjach, przedstawiając historię blisko 100 rodzin magnackich,
sięgając pamięcią do pokolenia dziadów i pradziadów, a niekiedy dalej. Przedstawił
w swym dziele blisko 2000 osób, ich powiązania rodzinne, zajmowane urzędy, niekiedy
wspominając o sytuacji majątkowej. To jedyne takie dzieło i takiej skali, znane w
dziejach polskich, w którym autor ujawnia znakomitą pamięć genealogiczną, nie
słychać też, aby miał konkurentów w Europie. Przedstawił rodziny na obszernym
terytorium Rzeczypospolitej Królestwa Polskiego, od Gdańska do Kamieńca Podolskiego, od
Krakowa od Witebska. Wydawca rękopisu, Marek Górny, przeprowadził pełną
identyfikację osób i ich powiązań, zaopatrzył dzieło w blisko 3000 przypisów, a także
indeks osób, miejscowości i urzędów.
Nota od wydawcy
Traktat o familiach i koligacjach
Przemowa do Czytelnika
[Dom królewski Sobieskich i domy książęce]
Dom królewski Sobieskich herbu Janina
Książęta Czetwertyńscy herbu Pogoń Ruska
Książęta Ostrogscy [i Zasławscy] herbu własnego
Książęta Wiśniowieccy herbu Korybut
Książęta Czartoryscy herbu Pogoń Litewska
Książęta Sanguszkowie herbu Pogoń Litewska
Książęta Giedroyciowie herbu własnego
Książęta Koreccy herbu Pogoń Litewska
Książęta Radziwiłłowie herbu Trąby z odmianą
Domy szlacheckie per alphabetum
B
Braniccy herbu Gryf
[Braniccy herbu Korczak]
Bielińscy herbu Junosza
Brzostowscy herbu Strzemię
Bokumowie herbu Paprzyca
C
Czarnkowscy herbu Nałęcz
Chodorowscy herbu Korczak
Czarnieccy herbu Łodzia
Chodkiewiczowie herbu Gryf
Czapscy herbu Leliwa
Chomętowscy herbu Lis
D
Daniłowiczowie herbu Sas
Denhoffowie herbu własnego
Działyńscy herbu Ogończyk
Dzieduszyccy herbu Sas
Duninowie herbu Łabędź
Dąmbscy herbu Godziemba
F
Fredrowie herbu Bończa
G
Gembiccy herbu Nałęcz
Grudzińscy herbu Grzymała
Gniewoszowie herbu Rawicz
Gnińscy herbu Trach
Gurowscy herbu Wczele
H
Humieccy herbu Junosza
J
Jordanowie i Rozwadowscy herbu Trąby
Jabłonowscy herbu Prus III
K
Krasińscy herbu Ślepowron
Kazanowscy herbu Grzymała
Koniecpolscy herbu Pobóg
Kalinowscy herbu własnego
Krosnowscy herbu Junosza
Kąccy herbu Brochwicz
Kossakowscy herbu Ślepowron
Kryszpinowie herbu własnego
Kossowie herbu własnego
L
Leszczyńscy herbu Wieniawa
Lubomirscy herbu Szreniawa bez krzyża
Lanckorońscy herbu Zadora
Liniewscy herbu własnego
Ledóchowscy herbu Szaława
Ł
Łaszczowie herbu Prawdzic
Łosiowie herbu Dąbrowa
M
Myszkowscy herbu Jastrzębiec z odmianą
Mniszchowie herbu własnego
Morsztynowie herbu Leliwa
D
Daniłowiczowie herbu Sas
Denhoffowie herbu własnego
Działyńscy herbu Ogończyk
Dzieduszyccy herbu Sas
Duninowie herbu Łabędź
Dąmbscy herbu Godziemba
F
Fredrowie herbu Bończa
G
Gembiccy herbu Nałęcz
Grudzińscy herbu Grzymała
Gniewoszowie herbu Rawicz
Gnińscy herbu Trach
Gurowscy herbu Wczele
H
Humieccy herbu Junosza
J
Jordanowie i Rozwadowscy herbu Trąby
Jabłonowscy herbu Prus III
K
Krasińscy herbu Ślepowron
Kazanowscy herbu Grzymała
Koniecpolscy herbu Pobóg
Kalinowscy herbu własnego
Krosnowscy herbu Junosza
Kąccy herbu Brochwicz
Kossakowscy herbu Ślepowron
Kryszpinowie herbu własnego
Kossowie herbu własnego
L
Leszczyńscy herbu Wieniawa
Lubomirscy herbu Szreniawa bez krzyża
Lanckorońscy herbu Zadora
Liniewscy herbu własnego
Ledóchowscy herbu Szaława
Ł
Łaszczowie herbu Prawdzic
Łosiowie herbu Dąbrowa
M
Myszkowscy herbu Jastrzębiec z odmianą
Mniszchowie herbu własnego
Morsztynowie herbu Leliwa
Z
Zamoyscy herbu Jelita
Załuscy herbu Junosza
Zahorowscy herbu Korczak
Zawadzcy herbu Rogala
Aneks. Rękopisy A i B Traktatu o familiach i koligacjach
Objaśnienie skrótów i znaków
Indeks przeważnie osób, urzędów i nazw geograficznych
566 stron, Format: 17.6x24.7, oprawa twarda